Περιγραφή Μαθήματος
Η λατρεία είναι η έκφραση της πίστης μας. Πίστη στο Θεό και ουσιαστική συμμετοχή στη λατρεία είναι πάντα αξεχώριστες.
Η πίστη στον Τριαδικό Θεό
Βασικά σημεία
- Ο Θεός μας καλεί να τον εμπιστευτούμε.
- Η πίστη ως εμπιστοσύνη είναι η αβίαστη και ελεύθερη στροφή της καρδιάς προς τον Θεό.
- Ο Θεός δεν γνωρίζεται μέσα από την επιστήμη αλλά μέσα από σχέση μαζί του.
- Η πίστη έχει δυναμικό χαρακτήρα. Η πίστη έχει βαθμίδες, είναι μια ατέλειωτη πορεία. Μπορεί να αυξηθεί ή να ατονήσει.
Στον Θεό φτάνουμε μέσα από ένα τρόπο ζωής και όχι μέσα από ένα τρόπο σκέψης και συλλογισμών. Αυτός ο τρόπος ζωής είναι η ζωή της Εκκλησίας, δηλ. προσευχή, άσκηση, φιλανθρωπία, κ.α. και κυρίως συμμετοχή στα Μυστήρια /λατρεία της Εκκλησίας.
- Αντίθετα με την ιδεολογία που είναι η άκριτη αποδοχή μιας διδασκαλίας χωρίς δυνατότητα επαλήθευσης, η αληθινή πίστη οδηγεί στην επαλήθευση της διδασκαλίας της Εκκλησίας μέσα από την εμπειρία, δηλ. μέσα από την ίδια τη ζωή του πιστού. Η πίστη είναι βίωμα, εμπειρία. Γι' αυτό και ο χριστιανός δεν καλείται απλώς να αποδεχτεί τις αλήθειες του Ευαγγελίου εγκεφαλικά αλλά να τις ζήσει με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος.
- Η αληθινή πίστη επιφέρει αλλαγή στον πιστό. Κριτήριο της αληθινής πίστης είναι η αγάπη που δείχνουμε προς τον συνάνθρωπο.
- Η ορθή πίστη αποτελεί θεμέλιο της γνήσιας αγάπης και η αληθινή αγάπη συνιστά απόδειξη της ορθής πίστης.
- Στην Ορθόδοξη Εκκλησία τα δόγματα αποτελούν το περιεχόμενο της πίστης και αυτά που κατευθύνουν τον ανθρώπινο βίο.
Με αφετηρία το δόγμα του Τριαδικού Θεού, η πίστη νοηματοδοτεί τον ανθρώπινο βίο και καλεί τον άνθρωπο σε μια δυναμική παρουσία στην κοινωνία, με σκοπό την έμπρακτη μαρτυρία των πανανθρώπινων αξιών και ιδανικών, όπως η αγάπη, η αλληλεγγύη, η ειρήνη. Διασπά κάθε είδους στερεότυπα και προκαταλήψεις και δίνει τη δυναμική στον άνθρωπο να συνυπάρξει αγαπητικά με τον πλησίον ανεξάρτητα από τη θρησκευτική του πίστη, την εθνική του καταγωγή, την κοινωνική του τάξη, το φύλο και κάθε είδους ετερότητα.
Οι εικόνες από το google
Η μεταμορφωτική δύναμη της προσευχής στην ορθόδοξη χριστιανική παράδοση
- γιατί: ευχαριστία, αίτηση, μετάνοια, δοξολογία. Είναι ο πιο προσωπικός τρόπος επικοινωνίας με τον Θεό αλλά και με τους άλλους πιστούς. Κάνει τη ζωή πιο πλούσια και δημιουργική.
- πως: με εμπιστοσύνη και αγάπη στον Θεό. Η προσευχή δεν είναι ένα ευκαιριακό - περιστασιακό γεγονός στη ζωή του πιστού αλλά διαρκής κατάσταση (συνεχής και ζωντανή επικοινωνία με αυτόν που αγαπώ)! Όχι ξερή απαγγελία λέξεων ή προτάσεων αλλά να "μιλάει" η καρδιά (είτε τυπική είτε αυθόρμητη η προσευχή).
- πότε/πού: παντού, σε καθορισμένο χρόνο στην Εκκλησία
"Ζητάτε και θα σας δοθεί...": στην προσευχή οι πιστοί μιλούν στον Θεό - για τα ευχάριστα και τα λυπηρά τους. Μαθαίνουν να βλέπουν τη ζωή και τα προβλήματά τους από τη ματιά του Θεού. Από την προσευχή συχνά κερδίζουν: εμπιστοσύνη, παρηγοριά και θάρρος, υπομονή, δύναμη και ελπίδα - και όχι μόνο αυτά. Φωτίζονται. Αλλάζουν. Δεν παίρνουν πάντοτε με την προσευχή τους όσα ζητούν αλλά εκείνα που αληθινά χρειάζονται - κάποτε μάλιστα πιο πολλά από όσα αναμένουν και καταλαβαίνουν.
Χρειάζεται πρώτα και κύρια εμπιστοσύνη στον Θεό - στην αγάπη και τη σοφία του. Γνωρίζει τι είναι το καλύτερο για τους προσευχόμενους. Κάποιοι από αυτούς όχι σπάνια ζητούν πράγματα περίεργα, παράλογα και ιδιοτελή, ανόητα και απαράδεκτα, ακόμη και για το κακό των άλλων. Πώς να ικανοποιηθούν τέτοια αιτήματα!
"Πάτερ ημών": Προσφωνώντας το Θεό "πατέρα" οι πιστοί νιώθουν εμπιστοσύνη, αγάπη, άνεση, οικειότητα, ελευθερία. Ξέρουν ότι θέλει το καλό τους και μόνο αυτό.
Παντού στο "Πάτερ ημών" οι πιστοί μιλούν συλλογικά. Είναι μια προσευχή πολλών για πολλούς, όλων για όλους - και για τους εχθρούς τους.
"ελθέτω η Βασιλεία σου": οι χριστιανοί θεωρούν ότι είναι το πρωταρχικό και βασικότερο αίτημα (παράκληση) του "Πάτερ ήμων" και όλων των προσευχών τους.
"γενηθήτω το θέλημά σου": Το θέλημα του Θεού για τους ανθρώπους είναι αγαθό και γεμάτο αγάπη για όλους. Σε αυτό εμπιστεύονται απόλυτα οι προσευχόμενοι και αυτό ζητούν να καθορίζει τα πάντα στη ζωή τους.
"άφες ημίν τα οφειλήματα ημών": Οι πιστοί ομολογούν ότι χρειάζονται τη συγχώρηση όπως και όσο το καθημερινό ψωμί. Ζητούν συγχώρηση από τον Θεό, συγχωρούν τους συνανθρώπους τους, ζητούν συγχώρηση από αυτούς. Αυτό ούτε αυτονόητο είναι ούτε εύκολο. Γι' αυτό ζητούν τη θεία βοήθεια. - Ο Θεός συγχωρεί επειδή τους αγαπά και του το ζητούν μετανιωμένοι. Όποιος ζητεί και παίρνει συγχώρηση από τον Θεό, δεν μπορεί να κρατάει μέσα του μίσος για τους άλλους. Αν δεν συγχωρεί, έχει πρόβλημα. Στρέφεται προς τον Θεό, ο οποίος αγαπά και συγχωρεί, και αντλεί από αυτόν δύναμη για να τα καταφέρει να συγχωρήσει.
"μη .. εις πειρασμόν": Ζητούν, οι πειρασμοί και οι δοκιμασίες τους να μην ξεπερνούν τις δυνάμεις τους.
"ρύσαι ημάς": Όταν κάποιος διαπράξει σοβαρά σφάλματα και αδικίες συχνά καταντά σε δεσμεύσεις ή "κυκλώματα", από όπου είναι πολύ δύσκολο να ξεφύγει. Οι πιστοί ζητούν τη θεία βοήθεια, για να ξεφύγουν, να γλιτώσουν και να σωθούν από αυτές και από αυτά.
- Επίσημη ονομασία του "Πάτερ ημών" είναι "Κυριακή" θα πει του Κυρίου, δηλαδή προσευχή που υπέδειξε ο Κύριος, δηλ. ο Ιησούς Χριστός.
(ερμηνεία στίχων : δ.ε. 19 Η Κυριακή προσευχή (Πάτερ ημών): Στον καινούργιο κόσμο του Θεού οι άνθρωποι προσεύχονται, Θρησκευτικά β γυμνασίου Καινή Διαθήκη, ο Ιησούς Χριστός και το έργο του, ΟΕΔΒ 2006)