Μάθημα : ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Κωδικός : EL838121

EL838121 - ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΤΖΗΣ

Ενότητες μαθήματος

7.3 -- Μεταβολή τιμών & ΑΕγχΠ

3.1 Δίνονται τα παρακάτω στοιχεία μιας υποθετικής οικονομίας που παράγει ένα μόνο αγαθό.

Έτος

P

Q

1

20

40

2

25

50

3

27

60

α) Να υπολογισθεί το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν σε τρέχουσες τιμές.

β) Να υπολογισθεί ο Δείκτης Τιμών με έτος βάσης το 1ο.

γ) Να υπολογισθεί το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν σε σταθερές τιμές με έτος βάσης το 1ο.

 

3.2 Δίνονται τα παρακάτω στοιχεία μιας υποθετικής οικονομίας που παράγει ένα μόνο αγαθό.

Έτος

P

Q

Α.Ε.Π. τρ. τ.

ΔΤ

Α.Ε.Π. στ. τ.

1

1

5.000

     

2

1,2

6.000

     

3

1,4

 

12.600

   

4

 

12.600

18.900

   

5

 

15.750

24.570

   

α) Να συμπληρώσετε τα κενά του πίνακα με δεδομένο ότι το 1ο έτος λαμβάνεται ως έτος βάσης.

β) Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του ονομαστικού Α.Ε.Π. μεταξύ όλων των διαδοχικών ετών του πίνακα.

γ) Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ όλων των διαδοχικών ετών του πίνακα.

 

3.3 Δίνονται τα παρακάτω στοιχεία μιας υποθετικής οικονομίας που παράγει ένα μόνο αγαθό.

Έτος

P

Q

Α.Ε.Π. τρ. τ.

ΔΤ

Α.Ε.Π. στ. τ.

1

1

10.000

     

2

1,2

9.000

     

3

1,32

10.800

     

α) Να συμπληρωθεί ο πίνακας αν επιλέξουμε το 1ο έτος ως βάση σύγκρισης.

β) Να βρεθεί μεταξύ του 1ου και του 2ου έτους καθώς και μεταξύ 2ου και 3ου έτους ο ρυθμός πληθωρισμού.

γ) Να εξηγήσετε γιατί το 2ο έτος το Α.Ε.Π. σε τρέχουσες τιμές αυξάνεται σε σύγκριση με το 1ο έτος, ενώ η παραγόμενη ποσότητα έχει μειωθεί.

δ) Τι μετρά το πραγματικό Α.Ε.Π. και γιατί διαφέρει από έτος σε έτος; Βελτιώθηκε το επίπεδο οικονομικής ευημερίας μεταξύ 1ου - 2ου και 2ου - 3ου έτους;

 

3.4 Μια υποθετική οικονομία παράγει δύο αγαθά X και Y σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα (έτος βάσης είναι το έτος 2).

Έτος

PX​

PY​

QX​

QY​

1

9

15

20

20

2

12

18

15

25

όπου P_X, P_Y οι τιμές των αγαθών X, Y και Q_X, Q_Y οι ποσότητες των αγαθών X, Y.

Να υπολογίσετε:

α) το Α.Ε.Π. σε τρέχουσες τιμές κάθε έτους,

β) το Α.Ε.Π. σε σταθερές τιμές κάθε έτους,

γ) τον δείκτη τιμών κάθε έτους,

δ) την ποσοστιαία αύξηση του ΔΤ (ρυθμός πληθωρισμού).

 

3.5 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας με στοιχεία μιας υποθετικής οικονομίας για μια σειρά διαδοχικών ετών η οποία παράγει ένα μόνο αγαθό.

Έτος

ΔΤ

Α.Ε.Π. στ. τ.

P

Q

Α.Ε.Π. τρ. τ.

1

80

7.500

100

   

2

92

8.250

     

3

100

9.250

     

α) Να συμπληρωθούν τα κενά του πίνακα.

β) Να υπολογιστεί η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος μεταξύ του 1ου και του 2ου έτους σε σταθερές τιμές του 3ου έτους.

γ) Να υπολογιστεί ο ρυθμός πληθωρισμού μεταξύ 1ου και 2ου έτους.

 

3.6 Δίνονται τα παρακάτω στοιχεία μιας οικονομίας, που παράγει πολλά αγαθά, για μια σειρά ετών.

Έτος

Α.Ε.Π. τρ. τ.

ΔΤ

Α.Ε.Π. στ. τ.

1

   

40

2

66

 

60

3

90

125

 

α) Να συμπληρωθεί ο πίνακας αν έτος βάσης είναι το 1ο.

β) Να βρεθεί η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος μεταξύ του 1ου και του 2ου έτους.

γ) Μεταξύ του 2ου και του 3ου έτους ποια είναι η μεταβολή του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος που οφείλεται στη μεταβολή της παραγωγής και ποια στη μεταβολή των τιμών;

 

3.7 Δίνονται τα παρακάτω στοιχεία μιας οικονομίας, που παράγει πολλά αγαθά, για μια σειρά ετών.

Έτος

Α.Ε.Π. τρ. τ.

ΔΤ

1

16

80

2

20

100

3

40

125

4

60

150

α) Να βρεθεί το Α.Ε.Π. σε σταθερές τιμές του 2ου έτους.

β) Να υπολογισθεί ο Δείκτης Τιμών με έτος βάσης το 3ο.

γ) Να υπολογισθεί το Α.Ε.Π. για το 3ο και 4ο έτος σε σταθερές τιμές του 3ου έτους.

δ) Να βρεθεί η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ των ετών 3ου και 4ου αρχικά με έτος βάσης το 2ο και στη συνέχεια με έτος βάσης το 3ο. Τι παρατηρείτε;

 

3.8 Μια οικονομία παρουσιάζει τα παρακάτω στοιχεία για δύο συνεχόμενα έτη:

Έτος

Α.Ε.Π. τρ. τ.

1

8.000

2

10.500

α) Αν το επίπεδο των τιμών μεταξύ 1ου και 2ου έτους αυξήθηκε κατά 25%, να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ 1ου και 2ου έτους σε σταθερές τιμές του 2ου έτους.

β) Τι μετρά ο Δείκτης Τιμών ή αποπληθωριστής τιμών του Α.Ε.Π.;

γ) Αν η οικονομία παράγει δύο αγαθά X και Ψ οι τιμές των οποίων στο 1ο έτος ήταν 4 € και 5 € αντίστοιχα και η ποσότητα του αγαθού X 1.100 μονάδες, ποια είναι η ποσότητα του αγαθού Ψ που παρήγαγε η οικονομία το 1ο έτος;

 

3.9 Δίνονται τα παρακάτω υποθετικά στοιχεία για μια οικονομία:

Έτος

Δείκτης Τιμών

Α.Ε.Π. σε τρέχουσες τιμές (εκατ. €)

1

80

16

2

100

20

3

120

36

4

160

60

Να βρεθούν:

α) Η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ του 3ου και του 4ου έτους σε σταθερές τιμές του 2ου έτους.

β) Η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ του 1ου και του 3ου έτους σε σταθερές τιμές του 4ου έτους.

 

3.10 Ας υποθέσουμε ότι ένας καταναλωτής καταναλώνει μόνο το προϊόν ψωμί. Το έτος 0 αγοράζει 400 κιλά άσπρο ψωμί και 400 κιλά μαύρο ψωμί, και τα δύο προς 1 € το καθένα. Ας υποθέσουμε ακόμη ότι στον συγκεκριμένο καταναλωτή αρέσουν και τα δύο εξίσου. Το έτος 1 το άσπρο ψωμί κοστίζει 2 €, αλλά το μαύρο ψωμί εξακολουθεί να κοστίζει 1 €. Έτσι ο παραπάνω καταναλωτής προτιμά το μαύρο ψωμί.

α) Τι συνέβη στο κόστος ζωής του καταναλωτή;

β) Ποιος θα είναι ο ΔΤ το έτος 1, αν το έτος 0 είναι έτος βάσης; Μεγεθύνει ή μειώνει τη σημασία της πραγματικής αύξησης του κόστους ζωής του καταναλωτή;

 

3.11 Μια οικονομία το έτος 1 παράγει ένα μόνο αγαθό σύμφωνα με τα στοιχεία του επόμενου πίνακα:

 

Προστιθέμενη αξία

Επιχείρηση 1ου σταδίου

500.000

Επιχείρηση 2ου σταδίου

300.000

Επιχείρηση 3ου σταδίου

400.000

Επιχείρηση 4ου σταδίου

800.000

Το έτος 2 η προστιθέμενη αξία του 1ου σταδίου παραγωγής αυξάνεται κατά 10%, του 2ου σταδίου παραγωγής κατά 15%, του 3ου σταδίου παραγωγής κατά 17,5% και του 4ου σταδίου παραγωγής κατά 25%.

α) Να βρεθεί το Α.Ε.Π. του πρώτου και του δεύτερου έτους παραγωγής σε τρέχουσες τιμές.

β) Αν ο Δείκτης Τιμών το δεύτερο έτος είναι 107,5, να βρεθεί το Α.Ε.Π. του δεύτερου έτους σε σταθερές τιμές του πρώτου έτους.

γ) Αν η τελική τιμή πώλησης του προϊόντος στους καταναλωτές είναι το πρώτο έτος 20.000 και το δεύτερο έτος 21.500, πόσα προϊόντα παρήχθησαν το κάθε έτος;

δ) Ποια είναι η αύξηση του Α.Ε.Π. που οφείλεται στη μεταβολή της παραγωγής και ποια η αύξηση που οφείλεται στη μεταβολή των τιμών;

 

3.12 Μια οικονομία με δεδομένη τεχνολογία παράγει δύο αγαθά X και Y, απασχολώντας πλήρως τους παραγωγικούς συντελεστές που διαθέτει. Οι ποσότητες που παράχθηκαν και οι τιμές που διαμορφώθηκαν στην αγορά κατά τα έτη 1994 και 1995, χωρίς να μεταβληθούν οι παραγωγικοί συντελεστές, δίνονται στον παρακάτω πίνακα:

 

1994

 

1995

 

Αγαθά

P

Q

P

Q

X

100

500

82,8

400

Y

200

750

252,4

1.200

Το 1995 μειώνεται η ζήτηση του αγαθού X, λόγω αλλαγής των προτιμήσεων των καταναλωτών, ενώ η προσφορά θεωρείται σταθερή.

α) Να βρεθεί ο Δείκτης Τιμών των ετών 1994 και 1995 αν ληφθεί ως έτος βάσης το 1994.

β) Ποια είναι η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ των ετών 1994 και 1995;

 

3.13 Μια οικονομία παράγει ένα συγκεκριμένο έτος ένα αγαθό σύμφωνα με τα στοιχεία του επόμενου πίνακα:

Έτος

Ονομαστικό Α.Ε.Π.

Ποσότητα Q

1

4.000

100

2

5.152

112

3

5.720

110

α) Να υπολογίσετε την τιμή του αγαθού σε όλα τα έτη.

β) Να υπολογίσετε τον Δείκτη Τιμών σε όλα τα έτη με έτος βάσης το 1ο.

γ) Να υπολογίσετε το πραγματικό Α.Ε.Π.

δ) Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ του 1ου και του 2ου έτους σε σταθερές τιμές του 1ου έτους.

ε) Αν το προϊόν για να φθάσει στον τελικό καταναλωτή περνάει από τρία στάδια παραγωγής και η αξία πώλησης του πρώτου σταδίου παραγωγής είναι 1.000 χρηματικές μονάδες, ενώ η προστιθέμενη αξία του τρίτου σταδίου είναι 1.200 χρηματικές μονάδες, να υπολογίσετε για το 1ο έτος τις προστιθέμενες αξίες των υπολοίπων σταδίων παραγωγής.

στ) Πόσο φόρο θα εισπράξει το κράτος το 1ο έτος αν ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας υπολογίζεται με συντελεστή 24%;

 

3.14 Μια οικονομία το 1ο έτος παράγει τα δύο αγαθά X και Ψ, όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα:

 

Αγαθό X

 

Αγαθό Ψ

 

Στάδια παραγωγής

Αξία πώλησης

Προστιθέμενη αξία

Αξία πώλησης

Προστιθέμενη αξία

1ο στάδιο

 

400

 

300

2ο στάδιο

500

   

1.200

3ο στάδιο

     

900

4ο στάδιο

 

300

   

σύνολο

 

1.000

 

3.000

α) Να συμπληρωθεί ο πίνακας και για τα δύο αγαθά.

β) Να υπολογίσετε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της οικονομίας το 1ο έτος σε τρέχουσες τιμές.

γ) Αν το 2ο έτος το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της οικονομίας σε τρέχουσες τιμές είναι 5.200 €, να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή μεταξύ του 1ου και του 2ου έτους.

δ) Αν ο Δείκτης Τιμών το 2ο έτος είναι 125, να υπολογίσετε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν του 2ου έτους σε σταθερές τιμές του 1ου έτους.

ε) Να υπολογισθεί η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. μεταξύ των δύο ετών, αν έτος σύγκρισης είναι το 1ο έτος.

 

3.15 Μια οικονομία με δεδομένη τεχνολογία παράγει δυο αγαθά X και Y, απασχολώντας πλήρως τους παραγωγικούς συντελεστές που διαθέτει. Οι ποσότητες των αγαθών που παράχθηκαν σε δυο συνεχή έτη, χωρίς να μεταβληθούν οι παραγωγικοί συντελεστές, δίνονται στον πίνακα:

 

Έτος 1ο

Έτος 2ο

X

400

300

Y

800

1.000

Οι αγοραίες συναρτήσεις της ζήτησης για τα δυο αγαθά είναι σταθερές και για τα δυο έτη:

Για το αγαθό X: QDX = 900 - 100P.

Για το αγαθό Y: QDY = 1.800 - 100P

α) Να υπολογιστεί ο Δείκτης Τιμών για τα δυο έτη, με έτος βάσης το 1ο.

β) Να υπολογιστεί η ποσοστιαία μεταβολή του πραγματικού Α.Ε.Π. από το 1ο στο 2ο έτος.