Μάθημα : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ, Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Δευτερεύουσες ονοματικές

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΟΥ

1. 1. Τι διαφημίζεται; • Από ποια στοιχεία της διαφήμισης καταλάβατε τι είδους προϊόν διαφημίζεται;
   2. «Κύων ο Χαλιφιλής»: Τι σημαίνει;
   3. «Canis Carpetus Domesticus»; Τι νομίζετε ότι σημαίνει; • Ποια γλώσσα σάς θυμίζει;
   4. Σας φαίνεται πετυχημένη και έξυπνη η διαφήμιση αυτή; • Γιατί ναι; • Γιατί όχι; • Αιτιολογήστε την άποψή σας.

   Διαφημιστική καταχώριση
   στον Tύπο, 2004

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

1. Τι διαφημίζεται;

Διαφημίζεται ένα χαλί (ή γενικότερα προϊόν οικιακού εξοπλισμού – χαλιά).

2. Από ποια στοιχεία καταλαβαίνουμε τι είδους προϊόν διαφημίζεται;

• Από τη φωτογραφία του σκύλου που κάθεται πάνω σε χαλί.

• Από τη λέξη «Χαλιφιλής», που παραπέμπει άμεσα στη λέξη χαλί.

• Από τη λατινική φράση «Canis Carpetus Domesticus», όπου η λέξη Carpetus θυμίζει το αγγλικό carpet (= χαλί).

• Από το ύφος της διαφήμισης, που μοιάζει με «επιστημονική» περιγραφή προϊόντος, αλλά στην πραγματικότητα αφορά κάτι οικιακό.

3. «Κύων ο Χαλιφιλής»: Τι σημαίνει;

Σημαίνει «ο σκύλος που αγαπά τα χαλιά».
Είναι μια χιουμοριστική, λόγια διατύπωση που θυμίζει αρχαία ελληνικά ή επιστημονική ονοματολογία.

4. «Canis Carpetus Domesticus»: Τι νομίζετε ότι σημαίνει; Ποια γλώσσα θυμίζει;

Σημαίνει «ο κατοικίδιος σκύλος του χαλιού».
Θυμίζει τη λατινική γλώσσα, καθώς μοιάζει με τις επιστημονικές ονομασίες των ζώων (π.χ. Canis lupus).

5. Σας φαίνεται πετυχημένη και έξυπνη η διαφήμιση; Γιατί;

Ναι, είναι πετυχημένη και έξυπνη, γιατί:

• Χρησιμοποιεί χιούμορ και λογοπαίγνιο.

• Συνδυάζει εικόνα και κείμενο με ευρηματικό τρόπο.

• Παρωδεί την επιστημονική γλώσσα, κάνοντάς την αστεία και εύκολα αναγνωρίσιμη.

• Μένει στη μνήμη του αναγνώστη.

Θα μπορούσε να θεωρηθεί λιγότερο πετυχημένη, γιατί:

• Κάποιοι ίσως δεν καταλάβουν αμέσως το νόημα.

• Απευθύνεται περισσότερο σε κοινό που αντιλαμβάνεται το χιούμορ και τις γλωσσικές αναφορές.

• ———————————————————————————————-

• Περιγράψτε μια δ ι α φ ή μ ι σ η που θεωρείτε ιδιαίτερα έξυπνη στους συμμαθητές σας:

•  Α. Κάντε ιδιαίτερη αναφορά στο σλόγκαν που χρησιμοποιεί.

•  Β.  Aφού την περιγράψετε, να πείτε για ποιους λόγους σάς αρέσει η διαφήμιση αυτή.

•  C. Αιτιολογήστε όσο πιο πειστικά μπορείτε την κρίση σας.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

η διαφήμιση των LEGO με το σλόγκαν
«Χτίσε τον κόσμο σου».

Περιγραφή:

Στη διαφήμιση εμφανίζονται παιδιά που παίζουν με τουβλάκια LEGO και δημιουργούν σπίτια, οχήματα και φανταστικούς κόσμους. Παράλληλα, μέσα από κινούμενα σχέδια, οι κατασκευές «ζωντανεύουν», δείχνοντας πώς η φαντασία των παιδιών μετατρέπει το παιχνίδι σε περιπέτεια.

Σλόγκαν:

Το σλόγκαν είναι σύντομο και δημιουργικό. Δείχνει ότι το παιδί δεν παίζει απλώς, αλλά δημιουργεί και εκφράζεται.

Γιατί μου αρέσει η διαφήμιση:

• Προβάλλει τη φαντασία και τη δημιουργικότητα.

• Δεν προωθεί τη βία ή τον ανταγωνισμό.

• Απευθύνεται τόσο στα παιδιά όσο και στους γονείς.

• Το μήνυμα είναι θετικό και εύκολα κατανοητό.

Κρίση – αιτιολόγηση:

Θεωρώ τη διαφήμιση πετυχημένη γιατί παρουσιάζει το παιχνίδι ως μέσο μάθησης και δημιουργίας και όχι απλώς ως διασκέδαση.

——————————————————————————————————

Διαβάζω και γράφω

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ (Ε)

ΠΟΛΥΣΗΜΙΑ

1. Αρκετές λέξεις στην ελληνική γλώσσα παρουσιάζουν πολυσημία (π.χ. γλώσσα, αγορά κ.λπ.). Γράψτε ένα χιουμοριστικό επεισόδιο παρεξήγησης, που να βασίζεται στην πολυσημία κάποιας λέξης, ή ζωγραφίστε σχετικά σκίτσα όπως αυτά της σελ. 38.  ΑΠΑΝΤΗΣΗ:

Στο γραφείο πληροφορικής του δήμου επικρατούσε πανικός.

— Γιώργο! φώναξε ο προϊστάμενος. Χάλασε πάλι το ποντίκι στον υπολογιστή μου!

Ο Γιώργος, νεοπροσληφθείς και υπερβολικά πρόθυμος, πετάχτηκε όρθιος.
— Μην ανησυχείτε, κύριε διευθυντά. Το αναλαμβάνω αμέσως.

Πέντε λεπτά αργότερα, ο διευθυντής άκουσε ουρλιαχτά από το γραφείο του.
— ΤΙ ΚΑΝΕΙΣ ΕΚΕΙ;

Ο Γιώργος στεκόταν πάνω σε μια καρέκλα, κρατώντας μια σκούπα σαν δόρυ.
— Προσπαθώ να το βγάλω! Είναι κάτω απ’ το γραφείο σας! Τρέχει!

— ΠΟΙΟ τρέχει;
— Το ποντίκι! Μόλις το είδα! Γκρι, με ουρά!

Ο διευθυντής τον κοίταξε αποσβολωμένος.
— Εγώ εννοούσα… το ποντίκι του υπολογιστή.

Ο Γιώργος κατέβηκε αργά από την καρέκλα.
— Α… τότε γιατί μου δώσατε σκούπα;

— Για να καθαρίσεις το γραφείο, πριν το πιάσεις!

Την ίδια στιγμή, κάτι γκρι πέρασε σφαίρα μπροστά τους.

— Ε, πάντως, είπε ο Γιώργος, τώρα χάλασαν και τα δύο.

  –

Σκίτσο,  Πολυσημία και παρεξήγηση

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ (Ε)

Οι Έλληνες μαθητές στις μέρες μας μαθαίνουν τουλάχιστον μία δύο ξένες γλώσσες. Θεωρείτε ότι θα τους χρειαστούν στη ζωή τους;

• Γράψτε ένα άρθρο στην εφημερίδα του σχολείου σας, εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους είναι απαραίτητη η γνώση μίας ή και δύο ξένων γλωσσών στο σύγχρονο νέο.

 • Aξιοποιήστε την προσωπική σας εμπειρία.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Σχεδιάγραμμα του άρθρου (για σχολική εφημερίδα)

Θέμα: Η σημασία της γνώσης ξένων γλωσσών στη ζωή των νέων σήμερα

1. Εισαγωγή

• Αναφορά στο γεγονός ότι οι Έλληνες μαθητές μαθαίνουν από μικρή ηλικία μία ή δύο ξένες γλώσσες.

• Διατύπωση του προβληματισμού: είναι πραγματικά απαραίτητες;

• Θέση του αρθρογράφου (σαφής απάντηση: ναι, είναι αναγκαίες).

2. Ξένες γλώσσες και εκπαίδευση

• Πρόσβαση σε ξενόγλωσσες πηγές γνώσης (άρθρα, βιβλία, διαδίκτυο).

• Δυνατότητα σπουδών στο εξωτερικό (προγράμματα Erasmus, πανεπιστήμια).

• Ενίσχυση της κριτικής σκέψης και της γλωσσικής ικανότητας.

3. Ξένες γλώσσες και επαγγελματική αποκατάσταση

• Ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην αγορά εργασίας.

• Απαίτηση γνώσης αγγλικών (και άλλων γλωσσών) σε πολλά επαγγέλματα.

• Ευκαιρίες εργασίας στο εξωτερικό ή σε πολυεθνικές εταιρείες.

4. Ξένες γλώσσες και καθημερινή ζωή

• Επικοινωνία με ανθρώπους από άλλες χώρες.

• Ταξίδια και πολιτισμική ανταλλαγή.

• Κατανόηση ξένων πολιτισμών και τρόπων ζωής.

5. Προσωπική εμπειρία

• Παράδειγμα από τη σχολική ή προσωπική ζωή (π.χ. χρήση αγγλικών στο διαδίκτυο, σε ταξίδι, σε παιχνίδια, σε επικοινωνία).

• Πώς η γνώση ξένης γλώσσας βοήθησε πρακτικά ή ενίσχυσε την αυτοπεποίθηση.

6. Συμπέρασμα

• Ανακεφαλαίωση των βασικών λόγων που καθιστούν απαραίτητη τη γνώση ξένων γλωσσών.

• Προτροπή προς τους μαθητές να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα εκμάθησης γλωσσών.

• Τελικό αισιόδοξο μήνυμα για το μέλλον των νέων.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Kείμενο 5 [H ελληνική γλώσσα και το Διαδίκτυο]

[…] Έτσι, ο ελληνόφωνος χρήστης επιλέγει όλο και πιο συχνά τους αγγλόφωνους κόμβους για την ενημέρωσή του, από τα γνωστά yahoo, cnn, abn, nbc κ.λπ. […] χωρίς να ξεχνάμε τις αγγλόφωνες εφημερίδες και τα περιοδικά, κυρίως τα ειδικά, στα οποία ανατρέχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι. Η ανησυχία που εκφράζεται είναι μήπως η αναγκαστική αυτή προσκόλληση στην αγγλική γλώσσα εγκυμονεί κινδύνους για τη νέα ελληνική· μήπως δηλαδή η συνεχής χρήση της αγγλικής μπορεί να αλλοιώσει το γλωσσικό αισθητήριο των Ελλήνων χρηστών και συνακόλουθα την ίδια τη γλώσσα.

Το πρόβλημα αυτό έρχεται να προστεθεί στο γενικότερο και διάχυτο προβληματισμό για τους κινδύνους που διατρέχει η ελληνική, λόγω του εκτεταμένου δανεισμού της από την αγγλική στους τομείς της πληροφορικής και των δικτύων – αλλά και γενικότερα, δεδομένης της παγκοσμιοποίησης. Είναι γνωστή η διακήρυξη των σαράντα μελών της Ακαδημίας, που ανησυχούν μην αντικατασταθεί το ελληνικό αλφάβητο από το λατινικό, σε «κείμενα παραγόμενα από ηλεκτρονικούς υπολογιστές», αναφερόμενοι προφανώς και στα γνωστά τοις πάσι greeklish.

Tιτίκα Δημητρούλια, «Τι κομίζει η κυριαρχία της αγγλικής γλώσσας – Don’t worry για την Ελληνική»,
εφημ. EΛΕΥΘΕΡOΤΥΠΙΑ, 2002 (αφιέρωμα στο Διαδίκτυο, διασκευή)

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ (Διαβάζω και γράφω, Σχ. βιβλίο-Β4-Δευτερεύουσες ονοματικές προτάσεις:Ενδοιαστικές):

1. Καταγράψτε τα ρήματα και τα ουσιαστικά από τα οποία εξαρτώνται οι υπογραμμισμένες προτάσεις.
2. Συνεχίστε τον κατάλογό σας, γράφοντας όσο περισσότερα συνώνυμα ρήματα ή φράσεις μπορείτε να σκεφτείτε.
3. Γράψτε δύο δικές σας φράσεις, χρησιμοποιώντας ρήματα ή φράσεις από τον κατάλογο που φτιάξατε.

Διακήρυξη των μελών της Ακαδημίας εναντίον κάθε προσπάθειας για την αντικατάσταση του ελληνικού αλφαβήτου από το λατινικό

Η αρνητική επιρροή των greeklish   στους μαθητές

Τι θα έλεγε ο Πλάτωνας για τα greeklish; 

ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ -TA GREEKLISH- ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ

Πάμπλο Πικάσο, (Pablo Ruiz y Picasso, 1881-1973), Το περιστέρι της ειρήνης.